Bilinçdışı Nedir? Davranışlarımızı Nasıl Etkiler?
- Bilal Kaya
- 2 gün önce
- 3 dakikada okunur
Gün içinde verdiğimiz kararların bize ait olduğunu düşünürüz. Ne söylediğimizi, ne hissettiğimizi ve neden böyle davrandığımızı bildiğimizi varsayarız.
Ama çoğu zaman durum sandığımız kadar basit değildir.
Bazen istemediğimiz halde aynı hataları tekrar ederiz. Bazen nedenini açıklayamadığımız duygular yaşarız. Bazen de “bunu neden yaptım?” diye kendimize sorarız.
İşte bu noktada devreye giren bir kavram vardır:
bilinçdışı.
Bilinçdışı Nedir?
Bilinçdışı, en basit tanımıyla farkında olmadığımız ama düşüncelerimizi, duygularımızı ve davranışlarımızı etkileyen zihinsel süreçlerin bütünüdür.
Yani:
Her şeyi bilinçli olarak seçmeyiz
Her duygunun farkında olmayız
Her davranışın nedenini bilemeyiz
Zihnimizin bir kısmı görünürdür (bilinç),ama büyük bir kısmı görünmez şekilde çalışır (bilinçdışı).
Bu yüzden insan davranışı her zaman mantıklı ya da kontrol edilebilir değildir.
Neden Bilinçdışı Diye Bir Şey Var?
Zihin, her duyguyu ve düşünceyi olduğu gibi taşımakta zorlanır. Özellikle:
Yoğun üzüntü
Öfke
Korku
Utanç
gibi duygular bazen kişi için fazla zorlayıcı olabilir.
Bu durumda zihin bir savunma geliştirir: bu duyguları bilinçdışına iter.
Bu bir zayıflık değil, aslında bir korunma biçimidir.
Ancak bu duygular ortadan kaybolmaz. Sadece daha az görünür hale gelir.
Bilinçdışı Davranışlarımızı Nasıl Etkiler?
Bilinçdışı doğrudan konuşmaz. Kendini dolaylı yollarla gösterir.
1. Tekrarlayan Davranışlar
Kişi istemediği halde aynı tür ilişkilerin içinde kalabilir. Benzer sorunları tekrar tekrar yaşayabilir.
Bu durum çoğu zaman bilinçli bir seçim değil, tanıdık olanı yeniden üretme eğilimidir.
2. Anlam Verilemeyen Duygular
Bazen kişi:
Sebepsiz bir huzursuzluk
Nedensiz bir kaygı
Açıklanamayan bir öfke
yaşayabilir.
Bu duygular çoğu zaman “şu an” ile değil, geçmişte deneyimlenmiş ama işlenmemiş duygularla bağlantılıdır.
3. Dil Sürçmeleri ve Küçük Hatalar
Bazen yanlış bir isim söyleriz, ya da söylemek istemediğimiz bir şeyi ağzımızdan kaçırırız.
Psikanalitik yaklaşıma göre bunlar rastlantı değildir. Bilinçdışının kısa süreli görünür hale gelmesidir.
4. Bedensel Tepkiler
Zihin ifade edemediği şeyi bazen bedene taşır.
Mide sıkışması
Göğüste baskı
Kas gerginliği
gibi durumlar bazen psikolojik süreçlerin fiziksel yansımaları olabilir.
Neden Hep Aynı Şeyleri Yaşıyoruz?
Birçok kişi hayatında şu soruyu sorar: “Ben neden hep aynı şeyleri yaşıyorum?”
Bu sorunun cevabı çoğu zaman bilinçdışında yatar.
İnsan zihni:
Tanıdık olanı tekrar etmeye eğilimlidir
Bilinmeyenden çok, bilinene yönelir
Bu nedenle kişi:
Benzer ilişkilere girer
Benzer duyguları yaşar
Benzer sonuçlarla karşılaşır
Bu durum psikodinamik kuramda tekrar etme zorunluluğu olarak adlandırılır.
Bilinçdışı Fark Edilebilir mi?
Bilinçdışı tamamen kontrol altına alınamaz. Ama fark edilebilir ve anlaşılabilir.
Bu süreç genellikle:
Kişinin kendini gözlemlemesi
Tekrarlayan örüntüleri fark etmesi
Duygularıyla temas kurması
ile başlar.
Psikodinamik terapi sürecinde ise:
Geçmiş deneyimlerle bugün arasındaki bağ kurulur
Bastırılmış duygular ortaya çıkar
Kişi kendi iç dünyasını daha net görmeye başlar
Böylece davranışlar daha anlaşılır hale gelir.
Sonuç
Bilinçdışı, insan davranışının görünmeyen ama etkili bir parçasıdır.
Ne hissettiğimiz, kimi seçtiğimiz, neden bazı durumlarda zorlandığımız…çoğu zaman sadece bilinçli kararlarımızla açıklanamaz.
Bu yüzden kendini anlamak, sadece “şu anı” değil, görünmeyeni de fark etmeyi gerektirir.
Samsun’da Psikolojik Danışmanlık ve Online Psikolog
Eğer siz de:
Kendinizi tekrar eden döngüler içinde buluyorsanız
Duygularınızı anlamakta zorlanıyorsanız
Davranışlarınızın nedenlerini keşfetmek istiyorsanız
bu süreçleri daha derinlemesine ele almak mümkündür.
📍 Samsun Atakum’da yüz yüze psikolojik danışmanlık🌐 Online psikolog hizmeti
Uzman Psikolog Bilal Kaya ile Psikolojik Destek
Samsun Atakum merkezli çocuklar için oyun terapisi arayan ebeveynler ve yetişkin bireyler için bireysel psikolojik danışmanlık hizmeti sunuyorum. Destek için:🌐 www.bilalkaya.net
📍Samsun Atakum Psikolog / Online Danışmanlık / Samsun Atakum çocuk psikoloğu ve oyun terapisi hizmetleri
Bilal KAYA | Yetişkin ve Çocuk Psikoloğu | Online Psikolog | Samsun Psikolog | Atakum Psikolog
Yorumlar